geschiedenis herkenning ouderverstoting

Deze geschiedschrijving is gebaseerd op een groot aantal bronnen waaronder archieven van mij en vele internetpagina’s. Voor de recente geschiedschrijving is gebruik gemaakt van notities van Herken Ouderverstoting.

Ik heb geprobeerd mijzelf niet te veel te noemen, zelfs af en toe nadrukkelijk niet maar dat is hier en daar uiteraard onvermijdelijk. Ook bij veel dingen die onder naam van een organisatie staan heb ik meegedaan bijvoorbeeld. Maar ik beperk me graag. Bovendien vind ik dat je het gezamenlijke draagvlak moet accentueren. Dat ik iets verwoord of zo is niet alleen mijn verdienste bijvoorbeeld.

Uiteraard is het nog lang niet alles wat er is gebeurd (advocatenacties, bezettingen kinderbescherming in tachtiger jaren, amershofberaad, ‘Mannen worden er beter van campagne’, vadercentra, rechterscongres, lobby parlement, met vaders naar Europese hof, pamfletten rechtbank Zwolle, lentemarsen). Er zijn nog veel meer acties gevoerd, er is nog veel meer in de media geweest dan wat ik beschrijf!

* In de 70er jaren zijn ouderorganisaties als SOGM en Man79 (met onder andere Peter Prinsen die lang daarna nog lang van zich laat horen) actief. Zij pleiten voor vernieuwing van de scheidingsregelingen vooral waar het gaat om kinderen en alimentatie.

* 1985: Het Parental Alienation Syndrome wordt bekend; Prof. Gardner stelt in een artikel de gedragskenmerken vast die kinderen vertonen bij een hoog conflict scheiding; hij denkt een nieuwe diagnose ontdekt te hebben; een syndroom bij kinderen. Het lukt hem aanvankelijk niet hiervoor wetenschappelijke consensus te krijgen; zijn ideeën die in 1992 worden vastgelegd in een boek roepen veel discussie op.

* 1987: Oprichting Stichting Dwaze Vaders. Prof. Peter Hoefnagels, betrokken via het toetsen van rapportages van de toenmalige RvK erkent het probleem: de kenmerken die Gardner beschrijft bestaan ook in Nederland wel degelijk; hij roept alle instanties en het ministerie op om te investeren in bijscholing.

* Erik Rijks schrijft een aantal boeken over het recht op omgang.

* 1990 invoering van het recht op omgang. Door een openlijke manifestatie van de vrouwenbeweging worden de scherpe kantjes eraf gehaald zodat ontduiken ruimschoots mogelijk blijft.

* 1991 Het Platform Laat Ouders Ouder Blijven bundelt diverse ouderorganisaties. Justitie probeert de te opstandige stichting Dwaze vaders via deze weg onder druk te zetten. Er wordt een massameeting georganiseerd om de verstandhouding tussen professionals en ouders te verbeteren.

* De eerste sociale media worden ingezet om verstoten ouders een stem te geven. In die tijd ging dat met Bulletin Board Systems. Dwaze Vaders Oost start een eerste website (nog steeds op internet terug te vinden als vaderseenzorg.nl)

* 1994: Tjerk Bakker, de voorzitter van de Stichting Dwaze Vaders, schrijft een boek over omgangsonrecht. Hij schrijft er ook een lied over.

* In 1994 ontdekt Joep Zander, als raadsman van een vader, een formulier van de rechtbank Arnhem waarop staat voorgedrukt dat moeders de voogdij krijgen en vaders een omgangsregeling, soortgelijke formulieren worden ook aangetroffen bij andere rechtbanken. Daarmee is aangetoond dat rechters een actieve rol hebben bij het vervreemden van kinderen van hun vaders. De regio oost van de stichting Dwaze vaders organiseert diverse acties waaronder bezetting van de rechtbank Arnhem.

*In 1995 houdt Dwaze vader Joep Zander een 12-daagse hongerstaking voor de deur van het kantongerecht in Deventer. De actie krijgt tijdens die dagen maar vooral ook nog jaren daarna veel aandacht van de landelijke en regionale media. De burgemeester van Deventer had voor deze actie een vergunning afgegeven.

* Viola Holt wijdt een hele serie televisieprogramma’s aan ouders die hun kind niet zien na scheiding en kinderen die verstoken zijn van contact met hun vader. Daarin treedt Mylene van den Boogaart naar voren met haar opzienbarende verhaal over de manier waarop ze van haar verder werd verstoten.

* Invoering van de informatie en consultatieplicht (ouders hebben gelijkwaardig recht op informatie)

* Albert Streep reist al weer jaren stad en land af met zijn grote bord Vader mist kind, hij verzamelt tienduizenden handtekeningen.

* 1997 De Commissie familierecht van het Platform SCJF voert een lobby naar de Eerste Kamer om het nieuwe wetsvoorstel 23714 over gezamenlijk gezag aan te scherpen. Actiegroep Comité Ouders Blijven Ouders (COBO) laat een actiekaart maken en laat die door veel vaders naar de senatoren sturen. de kaart met een afbeelding van een schilderij van Joep Zander ging ook daadwerkelijk een rol ging spelen in de discussie.

* 1997 In het rapport WOPP-S&O (werkwijze en organisatie primaire processen; scheiding en omgang) van de Raad voor de Kinderbescherming is het volgende te lezen.

Al eerder is vastgesteld dat de juridische procedure alléén, met inbegrip van de adviserende rol van de Raad voor de Kinderbescherming en de uiteindelijke rechterlijke beslissing, niet kan beletten, en in een aantal opzichten zelfs bevordert dat het fundamentele recht van het kind op een gezonde en even wichtige ontwikkeling en uitgroei naar zelfstandigheid langdurig en ernstig wordt bedreigd. Een dergelijk, indirect en onbedoeld schadelijk effect van raadsaktiviteiten is in strijd en onverenigbaar met de waarborgfunktie van de Raad ten aanzien van de rechten van het kind.

Elders erkent de raad dat, meer dan voorheen gedacht, de gevolgen van scheiding voor het kind veel ernstiger zijn dan vroeger werd overzien. En dat….

De toe-eigening van een monopolie op de opvoedingsverantwoordelijkheid en op het onderhouden van een relatie met het kind door de ene ouder, met uitsluiting van de andere, gaat per definitie ten koste van het (toekomstig) belang van het kind. Het bestaan van een belangenverstrengeling die nadelig is voor het kind, vormt in aanleg een ernstige bedreiging voor het fundamentele recht van het kind op een gezonde en evenwichtige ontwikkeling en uitgroei naar zelfstandigheid.

* 1998 gaat de nieuwe wet op het gezamenlijk gezag in werking. Hiermee wordt het einde van de eeuw van het eenhoofdige gezag ingeluid. Nog steeds blijft het begrip “Belang van het kind” een grote en vooral dubieuze rol spelen in beslissingen over het beëindigen van het gezamenlijk gezag of het weigeren van omgangsregelingen. Over deze kwestie belegt het Platform SCJF een drietal congressen samen met met ministerie van Justitie. Daar vind ook door Professor Richard Gardner een presentatie plaats van zijn onderzoeken naar het ouderverstotingssyndroom, oftewel de psychiatrische deformaties die het gevolg kunnen zijn van loyaliteitsmisbruik.

* 1998 Vader Gerben Rorije pakt samen met andere vaders en de Stichting Kinderen Ouders Grootouders (KOG) het gebouw van de Raad voor de kinderbescherming Assen helemaal in papier in. Hij reikt de Blok-aan-het-been-prijs uit aan de Kinderbescherming Assen.

* In 1999 introduceert Joep Zander samen met Rob van Altena het begrip Ouderverstotingssyndroom in de Nederlandse literatuur door middel van een door het Platform SCJF uitgegeven boek ‘Het ouderverstotingssyndroom in de Nederlandse context’. Er wordt door het platform ook een folder gedrukt over het ouderverstotingssyndroom met een tekst van Rob van Altena.

* 2000 De internationale verklaring van Langeac wordt in Nederland geïntroduceerd met een congres en een folder van het platform SCJF. Hiermee worden ook in Nederland de principes van gelijkwaardig ouderschap en ouderlijke autonomie naar voren gebracht.

* 2000 Stichting Dwaze vaders neemt afstand van haar activistische verleden en daarmee ook van haar Oostelijke achterban die onder de naam van ‘comité ‘Stop Omgangsonrecht’ onder andere de Raad voor de kinderbescherming Zutphen en het hoofdkantoor van de Partij van de Arbeid bezetten. Medewerkers van de Raad voor de Kinderbescherming directie Oost moeten ‘examen doen’ over ouderverstoting. Dit leid tot uitgebreide onderhandelingen met onder andere de landelijke directie van de Raad voor de Kinderbescherming. Er wordt afgesproken dat er nader onderzoek zal worden gedaan door de Raad naar het verschijnsel ouderverstotingssyndroom.

* De Raad voor de kinderbescherming besteedt het onderzoek naar ouderverstoting uit aan socioloog Ed Spruijt maar houdt een stevige vinger in de pap door het onderzoek te laten begeleiden door een uitsluitend uit justitieambtenaren bestaande begeleidingscommissie. Dit voldoet niet aan de normale criteria voor onafhankelijk onderzoek en levert dan ook direct protest op vanuit het comité Stop Omgangsonrecht. Dit mag niet baten en de resultaten zijn er dan ook naar. Spruijt laat collega-schrijver Helga Kormos van het boek wat hier uitkomt een mooie recensie schrijven voor het Algemeen Dagblad.

* Een van de actiepunten van het comité Stop Omgansonrecht wordt alsnog ten dele uitgevoerd. De mogelijkheid om zomaar achternamen van kinderen na scheiding te veranderen wordt beperkt tot kinderen boven de 12 jaar. Volgens sommigen heeft dat meer te maken met de bezuinigingen die de Raad voor de kinderbescherming door moet voeren.

* 2001 Vincent Duindam schrijft 2 boeken in opdracht van de overheid naar aanleiding van de zorgen over familiedrama’s. Daarin krijgt de heer Spruijt de kans om het allemaal nog een graadje erger te maken met zijn opmerking dat Vaders maar door het stof moeten als ze niet met de moeder kunnen communiceren.

2001: Mr. Cees van Leuven erkent het Parental Alienation Syndrome en publiceert hierover meerdere malen binnen de rechtspraak;

* 2002: Justitiedirecteur Peter Levenkamp heeft destijds al contact met de dwaze vaders v an het comite Stop Omgangsonrecht en wordt zelfs geconfronteerd met Pieter Storms voor een opname van Breekijzer, waarin hij toezegt het probleem OVS onder de aandacht te brengen van toenmalig minister Donner. Levenkamp erkent namens het ministerie van Justitie tegen het comité Stop Omgansonrecht’ dat van die kant jarenlang ten onrechte werd gesproken over een probleem van kleine kwantitatieve omvang.

* 2004 Relapublishing publiceert een boek onder redactie van Joep Zander met een uitgebreide casebeschrijving van een ouderverstotingszaak ( Moeder-Kind-Vader een drieluik over ouderverstoting). Hierin komen niet alleen de verstoten vader en zijn dochter aan het woord, maar ook de moeder die bijna decennia daarvoor haar kinderen programmeerde. Ze stelde dat ze was gestuurd door haar omstanders (advocaten, kinderbeschermers, rechters en kennissen)

* 2004 Discussie tussen het ministerie van Justitie en een expertgroep. Wim Orbons schrijft het ene na het andere opinieartikel onder het motto “maak een eind aan de scheidingscultuur”. Hij wist een expertgroep samen te stellen waarin hoogleraren en andere deskundigen een plaats krijgen dei het “Manifest voor integriteit van het ouderschap” samenstelden.

* 2005: de rechtbank start de pilot forensische mediation onder aanvoer van Mr. Cees van Leuven en Peter Hoefnagels. Het OM wordt verzocht om medewerking, om de stroom aan valse aangiften tegen vaders terug te kunnen dringen. Helaas haakt het OM af…..

* Fathers4Justice wordt zeer actief in Nederland. Vaders klimmen op bruggen en kastelen. de acties krijgen veel aandacht in Nederland

* In 2006 Wordt het wetsvoorstel Luchtenveld dat gelijkwaardig ouderschap en verminderde bemoeienis van de rechtspraak bij scheiding wenst in te voeren. Na te zijn aangenomen door de Tweede Kamer in de Eerste kamer alsnog afgeschoten. Luchtenveld weet dit aan een lobby van rechters en advocaten.

* Het wetsvoorstel Donner kent als belangrijke veranderingen de invoering van een ouderschapsplan en de zorgplicht van beide ouders.

* Vanuit de afdeling Deventer van de SP wordt een amendement op het partijprogramma voorgesteld waarmee onder andere gelijkwaardig ouderschap wordt bepleit als wettelijk uitgangspunt. Uiteindelijk belandt deze tekst via een motie van tweedekamerlid Jan de Wit in de wet voortgezet ouderschap van minister Donner. De SP-fractie in de Eerste Kamer probeert onder leiding van kinderrechter Quik-Schuijt het amendement heftig af te zwakken. Quik Schuit stond al bekend om haar negatieve uitlatingen over vaderschap (kinderen 100% afhankelijk van moeder, omgangsregelingen zijn niet meer dan een papiertje).

* 2009 Nederlands Instituut voor Psychologen bekend met ouderverstoting. Joep Zander houdt na een lange internationale serie lezingen over het ouderverstotingssyndroom en vele mediaoptredens waaronder ook een optreden over Ouderverstoting bij het Jongerenlagerhuis met Paul Witteman een presentatie voor het Nederlands Instituut voor Psychologen. Een van de deelnemers is Heleen Koppejan die later op dit onderwerp afstudeert en een promotietraject begint.

* Steeds meer professionals zien er brood in om zich te specialiseren in OVS.

* 2009. Onder redactie van Joep Zander verschijnt het boek Verpasseerd Ouderschap met een keur van artikelen van diverse schrijvers waaronder de Belgische volksvertegenwoordiger Guy Swennen die ook bij de presentatie van het boek in Amersfoort aanwezig is. Swennen pleit voor strafbaarstelling van Ouderverstoting. het boek wordt evenals vorige boeken over Ouderverstoting verspreid bij alle vestigingen van de Raad voor de Kinderbescherming en ook bij vele bureaus jeugdzorg. In het kader van zijn promotie schrijft Joep in de jaren erna diverse artikelen in vaktijdschriften en wetenschappelijke tijdschriften over het Ouderverstotingssyndroom.

* Het Vader Kennis Centrum zweert bij monde van directeur Tromp op nationale televisie activisme af.

* 2014 Congres Herverbinden (organisatie Erik de Waal) rond het thema Ouderverstoting met veel professionals en activisten.

2015: In 2015 wordt de motie Recourt wordt aangenomen. Deze motie beoogt oplossingen te vinden voor scheidingsproblematiek.

2015: de facebook groep Herken Ouderverstoting wordt opgericht door Anne Marie van Mackelenbergh. Social media biedt ouders eindelijk de gelegenheid elkaar te vinden en om samen tot oplossingen te komen;

2016: In het voorjaar wordt de motie Recourt aangenomen door de Tweede Kamer. Minister Van der Steur roept later dat jaar de Divorce Challenge uit. De Raad voor de rechtspraak noemt het toernooimodel, procedure op tegenspraak, bij monde van Frits Bakker, de voorzitter, een escalerend model dat niet werkt en niet geschikt is voor (echt)scheiding.

Het ministerie ontvangt onverwacht 516 oplossingen die worden ingestuurd n.a.v. de Divorce Challenge Zelfs critici sturen een inzending in, ondanks het feit dat de jury bestaat uit leden vanuit de rechtspraak, de Raad voor de kinderbescherming en advocatuur, bij uitstek niet de partijen die veel verstand van kinderen hebben.

Het is dan ook niet verwonderlijk dat 4 van de 5 winnaars meer van het zelfde verwoorden, nog meer praten, nog meer onzinnige toevoegingen aan het inmiddels uitgebreide pakket aan regels en beroepsgroepen dat zich met ouderlijke zorg en kinderen bemoeit.

* 2016 De familieacademie in Olst (Erna Jansen) organiseert een congres over ouderverstoting en begint met het opleiden van professionals. Heleen Koppejan start een promotietraject over ouderverstoting en leidt ook mensen op.

* 2017. Het in 1997 door de illegitieme voorganger van de Raad voor de Rechtspraak opgelegde dictaat aan rechters om hun uitspraken, tegen de wet in, niet meer openbaar te doen wordt door Herken Ouderverstoting in samenwerking met Joep Zander voor het eerst een beetje doorbroken. Inmiddels zijn miljoenen gedane uitspraken van rechtswege nietig.

* 2017: Een groep vaders versterkt met een kind dat ouderverstotingssyndroom heeft ervaren, heeft een gesprek met de directie van de Raad voor de Kinderbescherming en hoogleraar forensische psychologie Corine de Ruiter.

Dwaze vaders maken op initiatief van Ed van der Werk met RTV Oost een trilogie over ouderverstoting; deze uitzending zet Vera Bergkamp (D’66) aan tot het stellen van vragen in de kamer. Met enig succes; in september 2017 gaat het platform van Rouvoet van start; ook hier een dubieuze samenstelling; de Raad voor de rechtspraak, de raad voor de kinderbescherming en de Vereniging FamilierechtAdvocaten Scheidingsbemiddelaars (VFAS).

Bernard Havinga en Marieke vanWoerkom van Herken Ouderverstoting bezoeken de Raad voor de Rechtspraak in oktober 2017 n.a.v. Uitzending van RTL waarin advocaat Richard van der Weide stelt dat de het niet nakomen omgangsregeling strafbaar gesteld dient te worden. Ook plaatst hij een opiniestuk in het NRC over vaderschapsdiscriminatie, waarop de rechtspraak reageert zich niet te herkennen in het artikel. Tijdens het gesprek worden de knelpunten in het familierecht aangekaart.

Tijdens het congres Waarheidsvinding in de justitiële jeugdketen, wordt wederom duidelijk dat de huidige richtlijn van het Nederlands Jeugdinstituut (NJI) bij scheiding op niets gebaseerd is; de koninklijke weg oftewel rust is contra productief!

Onder toenemende druk van meerdere belangengroepen, maakt Andre Rouvoet ruimte voor het onderwerp Ouderverstoting en mogen de Dwaze vaders en moeders op 13 december naar het huis van prinses Laurentien komen, om daar te vertellen over dit onderwerp. Een emotionele bijeenkomst, maar uiteindelijk valt het kwartje bij Rouvoet en Laurentien. OVS gaat vermeld worden in het rapport.

Het verminderen van de functie van rechtspraak is wederom een centraal item in de voorstellen van Rouvoet, Er wordt teleurgesteld gereageerd op Rouvoet; hij stelt dat veranderingen slechts de komende jaren langzaam uitgevoerd kunnen worden. Dat valt niet uit te leggen aan de ouders; er is sprake van kindermishandeling, hoeveel meer kinderen moeten er eerst nog slachtoffer worden; Ook een speciale hoorzitting in oktober met leden van de Tweede Kamer kan het verschil niet maken, de lobby van jeugdzorg en consorten is helaas te sterk.

* 2018 Platform Scheiden zonder schade komt met voorstellen voor veranderingen en experimenten maar stelt nadrukkelijk dat kritiek op professionals niet gewenst is.

* 2018 De Nederlandse Vereniging Voor Rechtspraak wil een einde maken aan de dubbelfuncties volksvertegenwoordiger en rechter. Grotendeels is dit advies opgevolgd wat een einde maakt aan dit manco in de scheiding der machten nadat mensen als Quik-Schuijt jarenlang misbruik hebben kunnen maken van de situatie. Deze adviezen zetten ook de eerdere opmerkingen van Ruud Luchtenveld over het door de rechterlijke macht afschieten van zijn progressieve wetsvoorstel in een scherp daglicht. Ook Jeroen Recourt had zo’n dubbele pet op. Kritiek op professionals is alles bij elkaar dus zeker gewenst en werd ook met moeite en zonder credits voor de juiste mensen gehonoreerd.

*2018 Patrick Damhuis loopt voor de tweede keer naar Den Haag om aandacht te krijgen voor de problemen. Hij krijgt bij elkaar honderden mensen op de been.

* Meer over de geschiedenis van Ouderverstoting in het op internet beschikbare hoofdstuk van het boek Gemist Vaderschap (2006) van Joep Zander en Emiel Smulders. Zie ook http://joepzander.nl/geschiedenis-frame.htm met diverse links naar memorabele gebeurtenissen met beelden daarvan (dit is overigens hier vermengd met persoonlijke geschiedenis).